Rekomendacje przed egzaminem ósmoklasisty - j. obcy

W grudniu 2018 r. Centralna Komisja Egzaminacyjna i okręgowe komisje egzaminacyjne przeprowadziły Diagnozę kompetencji ósmoklasistów. Próbę uczniów dobrano tak, by była w maksymalnym stopniu reprezentatywna dla populacji ósmoklasistów w Polsce.

  

Rekomendacje dla nauczycieli, rodziców i uczniów

Na podstawie analizy wyników Diagnozy z języka angielskiego można sformułować następujące rekomendacje.

  1. Zaleca się przeanalizować z uczniami przykładowe zadania zawarte w Informatorze o egzaminie ósmoklasisty z języka angielskiego oraz arkuszach opublikowanych na stronie www.cke.gov.pl i zwrócić ich uwagę na konieczność uważnego czytania poleceń, w których zawarte są istotne informacje dotyczące rozwiązywania zadań, np. limit słów w odpowiedziach do zadań otwartych.
  2. Warto zwrócić uwagę uczniów na to, że zadania otwarte sprawdzające rozumienie ze słuchu oraz rozumienie tekstów pisanych wymagają jak najbardziej precyzyjnego przekazania informacji zawartych w tekstach będących podstawą zadań. Udzielone odpowiedzi nie muszą być całkowicie poprawne, ale – aby zostały zaakceptowane – nie mogą być zbyt ogólne lub tylko częściowo zgodne z tekstem. Jeśli np. w tekście znajduje się informacja, że zajęcia poprowadzi nauczyciel geografii, to odpowiedź „nauczyciel” nie byłaby satysfakcjonująca.
  3. Niezbędne jest uświadomienie uczniom, że w zadaniach otwartych sprawdzających znajomość funkcji językowych równie ważna jak prawidłowe odczytanie sytuacji komunikacyjnej i dostosowanie do niej swojej odpowiedzi jest poprawność językowa. W zadaniach tych sprawdzane są zwykle typowe zwroty i wyrażenia, takie jak pytanie o godzinę czy prośba o pozwolenie, których znajomość i użycie kształci się od początku nauki języka obcego i w których uczniowie nie powinni już popełniać błędów językowych. Podczas zajęć z języka angielskiego trzeba powracać do podstawowych struktur gramatycznych i leksykalnych i ćwiczyć ich używanie, zwracając uwagę na formę, znaczenie i zastosowania. Język angielski powinien być – zgodnie z podstawą programową – językiem komunikowania się nauczyciela z uczniami i uczniów między sobą na lekcjach tego języka. Poprawne rozwiązanie zadań z zakresu znajomości funkcji językowych nie będzie możliwe, jeżeli używanie tych funkcji nie zostanie zautomatyzowane, to zaś nie będzie możliwe, jeżeli językiem służącym do prowadzenia zajęć lub czynności organizacyjnych będzie wyłącznie język polski.
  4. Trzeba zachęcać uczniów do dokładnego zaplanowania swojej wypowiedzi pisemnej. Powinni wnikliwie przeanalizować polecenie i zastanowić się, jak rozwinąć każdy z podpunktów. W tym celu warto poszerzać na lekcjach zasób słownictwa i wskazywać uczniom różnorodne sposoby realizacji polecenia w taki sposób, aby wypowiedź została uznana za rozwiniętą. Podczas planowania swojej wypowiedzi uczeń powinien zadawać sobie różne pytania, np.: w jaki sposób realizuję dany podpunkt?, za pomocą ilu zdań i jakich?, za pomocą ilu czasowników/przymiotników?, jak wiele szczegółów przekazuję? Tak postawione pytania upewniają ucznia, iż żaden element polecenia nie zostanie pominięty w pracy lub zrealizowany zbyt pobieżnie.
  5. Ważne jest też, aby ósmoklasiści w takiej kolejności realizowali poszczególne podpunkty polecenia, aby fragmenty dotyczące poszczególnych podpunktów tworzyły logiczny ciąg. Należy zwracać uwagę uczniów na stosowanie właściwych spójników, które łączą zdania w logiczną całość. Pozytywnie na spójność tekstu wpływa też przywołanie w tworzonym tekście odpowiednich elementów polecenia, ponieważ tworzy to kontekst niezbędny do jasnego przekazania poszczególnych informacji.
  6. Trzeba usilnie zachęcać uczniów do podejmowania próby rozwiązywania zadań otwartych. Mimo że wielu uczniom wydają się one trudne, to opuszczenie całego zadania nie jest dobrą strategią egzaminacyjną. Poszczególne jednostki w tych zadaniach mają różną trudność. Wiele z nich wymaga prostej odpowiedzi, np. podania godziny lub liczby, więc warto podjąć to wyzwanie.